Ja, je behoudt grotendeels je eigen regie bij mentorschap. Een mentor neemt weliswaar beslissingen over jouw zorg en welzijn, maar is wettelijk verplicht om jou zoveel mogelijk zelf te laten beslissen en je zelfstandigheid actief te bevorderen. Mentorschap is bedoeld als ondersteuning, niet als overname van jouw leven. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over wat mentorschap precies betekent voor jouw zelfstandigheid, en wat je rechten zijn. Heb je direct een vraag? Neem gerust contact op en we helpen je verder.

Wat mag een mentor wel en niet beslissen?

Een mentor mag uitsluitend beslissen over persoonlijke, zorggerelateerde aangelegenheden. Denk aan keuzes rondom verzorging, verpleging, medische behandeling en begeleiding. Wat een mentor niet mag beslissen, zijn financiële zaken: die vallen onder bewindvoering, een aparte maatregel. De mentor vertegenwoordigt jou bij zorgverleners, behandelaars en instellingen, maar neemt geen beslissingen over jouw geld of bezittingen.

Concreet betekent dit dat een mentor bijvoorbeeld aanwezig kan zijn bij een gesprek met jouw huisarts of zorginstelling, namens jou kan tekenen voor een zorgplan, en kan bepalen welke behandeling het beste bij jou past als jij dat zelf niet kunt overzien. Tegelijkertijd geldt altijd de verplichting om dit zoveel mogelijk samen met jou te doen. De wet schrijft voor dat een mentor jouw zelfstandig optreden moet bevorderen, niet ondermijnen.

Beslissingen die buiten het domein van de mentor vallen, zijn onder andere het afsluiten van contracten, het beheren van bankrekeningen of het aangaan van financiële verplichtingen. Als iemand zowel begeleiding bij zorg als bij financiën nodig heeft, kunnen mentorschap en bewindvoering naast elkaar worden ingezet.

Hoe verschilt mentorschap van curatele qua zelfstandigheid?

Mentorschap en curatele zijn allebei wettelijke beschermingsmaatregelen, maar ze hebben een wezenlijk verschil als het gaat om jouw zelfstandigheid. Bij mentorschap blijf je volledig handelingsbekwaam: je mag zelf rechtshandelingen verrichten, contracten sluiten en beslissingen nemen. De mentor ondersteunt en vertegenwoordigt je, maar neemt jouw rechtspositie niet over. Bij curatele verlies je die handelingsbekwaamheid grotendeels wel.

Curatele is de zwaarste beschermingsmaatregel die de wet kent. Een curator heeft zeggenschap over zowel persoonlijke als financiële zaken, en de persoon onder curatele kan in principe niet meer zelfstandig juridisch handelen. Dit heeft grote gevolgen voor de dagelijkse vrijheid. Mentorschap is bewust lichter van aard: het richt zich alleen op zorg en welzijn, en laat jouw juridische zelfstandigheid intact.

De kantonrechter kiest altijd de minst ingrijpende maatregel die passend is bij de situatie. Mentorschap wordt ingesteld als iemand hulp nodig heeft bij persoonlijke beslissingen over zorg, maar nog wel in staat is om zelf aan het maatschappelijk leven deel te nemen. Curatele is voorbehouden aan situaties waarin iemand op alle fronten bescherming nodig heeft en zelf geen rechtshandelingen meer kan overzien.

Kan ik bezwaar maken tegen beslissingen van mijn mentor?

Ja, je kunt bezwaar maken tegen beslissingen van jouw mentor. Als je het niet eens bent met een keuze die jouw mentor maakt, heb je het recht om dit aan te kaarten bij de kantonrechter. De rechter houdt toezicht op het mentorschap en kan ingrijpen als de mentor zijn of haar taak niet naar behoren uitvoert of beslissingen neemt die niet in jouw belang zijn.

In de praktijk begint bezwaar maken het best met een direct gesprek met jouw mentor. Een goede mentor staat open voor jouw mening en neemt die mee in zijn of haar overwegingen. De wettelijke verplichting om jouw zelfstandigheid te bevorderen, betekent ook dat jouw stem telt bij het nemen van beslissingen. Als het gesprek niet tot een oplossing leidt, kun je een familielid, vertrouwenspersoon of onafhankelijke instantie inschakelen om te bemiddelen.

Lukt het niet om er samen uit te komen, dan kun je de kantonrechter verzoeken om de mentor te ontslaan en een nieuwe aan te stellen. Je kunt ook vragen om een periodieke evaluatie van het mentorschap. De rechtbank ontvangt regelmatig verslagen van de mentor over de voortgang, zodat er altijd een externe controle bestaat op hoe het mentorschap wordt uitgevoerd.

Wanneer eindigt mentorschap en krijg ik volledige regie terug?

Mentorschap eindigt zodra de grond voor de maatregel wegvalt. Als jouw situatie verbetert en je weer zelfstandig kunt beslissen over jouw zorg en welzijn, kan de kantonrechter het mentorschap opheffen. Dit kan op verzoek van jezelf, jouw mentor, een familielid of een andere betrokkene. De rechter beoordeelt dan of de maatregel nog noodzakelijk is.

Mentorschap eindigt ook automatisch bij overlijden. Daarnaast kan de kantonrechter het mentorschap beëindigen als blijkt dat de maatregel niet langer passend is, bijvoorbeeld omdat de betrokkene voldoende is hersteld of omdat een lichtere vorm van ondersteuning volstaat. Er is geen vaste maximale duur: mentorschap kan tijdelijk zijn, maar ook voor langere tijd worden ingesteld als de situatie dat vraagt.

Wil je toewerken naar het beëindigen van het mentorschap, dan is het verstandig om dit actief bespreekbaar te maken met jouw mentor. Een goede mentor werkt mee aan het vergroten van jouw zelfstandigheid en zal zelf ook signaleren wanneer de maatregel niet meer nodig is. Het doel is altijd om de minst ingrijpende situatie te bereiken die jouw welzijn waarborgt.

Wie kiest mijn mentor en heb ik daar invloed op?

De kantonrechter benoemt officieel jouw mentor, maar jij hebt zeker invloed op wie dat wordt. Bij de aanvraag van mentorschap kun jij of jouw omgeving een voorkeur opgeven voor een specifieke persoon of organisatie. De rechter houdt daar serieus rekening mee. Als er een geschikte persoon in jouw directe omgeving is die de rol op zich wil nemen, zoals een familielid of vertrouwenspersoon, heeft die in de meeste gevallen de voorkeur.

Is er niemand in jouw persoonlijke netwerk beschikbaar of geschikt, dan wordt een professionele mentor benoemd. Wij verzorgen bij Budget Solutions professioneel mentorschap voor mensen die door ziekte, een verstandelijke beperking of andere persoonlijke omstandigheden niet langer zelfstandig kunnen beslissen over hun zorg en welzijn. Daarbij staat de menselijke benadering altijd centraal: de mentor staat naast jou, niet tegenover jou.

Ook na de benoeming houd je invloed. Als jij of jouw omgeving vindt dat de samenwerking met de mentor niet goed verloopt, kun je bij de kantonrechter vragen om een andere mentor aan te stellen. De rechter weegt dan alle belangen af. Jouw wensen en voorkeuren spelen daarin een belangrijke rol, zeker als het gaat om iemand die zo nauw betrokken is bij jouw persoonlijke leven en zorgbeslissingen.

Heb je vragen over mentorschap of wil je weten wat de mogelijkheden zijn voor jouw situatie? Neem contact op met ons team. We bespreken graag vrijblijvend wat wij voor je kunnen betekenen.